مباني اخلاقي مصرف از دیدگاه مبناي سودگرايی، وظیفه گرایی و اسلام
32 بازدید
محل نشر: مجله علمی و پژوهشی اقتصاد اسلامی
نقش: نویسنده
سال نشر: 1388/12/18
وضعیت چاپ : چاپ شده
نحوه تهیه : فردی
زبان : فارسی
مبناهای وظیفه گرایی و مکتب سودگرایی همچنان از جمله مبانی مشهور اخلاقی غرب به شمار می آید. در این نوشتار مصرف نادرست ابتدا از دیدگاه دو مبنای فوق و سپس از دیدگاه مبانی اخلاقی اسلام مورد بررسی قرار خواهد گرفت. بررسی ها بیانگر عدم مسانخت محوریت سود با مصرف نادرست است. چون هدررفت منابع به طور مستقیم در تضاد و تنافی با منافع شخصی و عمومی قرار دارد. باعث می شود حکم بر منفی بودن ارزیابی هدررفت گزاره های اخلاقی چندان دشوار نباشد. موضوع گسترش گازهای گلخانه ای از جمله مواردی است که تشخیص مسیر سود را از طریق مصرف ناروا متمایز می کند. از سوی دیگر هدررفت منابع و مصارف ناروا به دلیل آن که اسباب ظلم و تعدی به حقوق دیگران را فراهم می سازد. در این باره می توان به دو نوع ظلم درون و بین نسلی اشاره نمود که به وضوح غیر اخلاقی بودن مصرف ناروا را در عرصه وظیفه گرایی روشن می سازد. در نظریه اخلاقی اسلام بر اساس حسن و قبح عقلی هدررفت منابع فراهم کننده ظلم به دیگران و تضییع نعمات الهی و به طور واضح مذموم است و ازسوی دیگر بر اساس وجدان بشری که اسلام آن را یکی از اسباب تشخیص افعال اخلاقی و غیر اخلاقی می داند، قبیح و ناپسند تلقی می شود